“Konfeksiyonda çalıştım, makine kullanmayı biliyorum” veya “Çeyiz işleri yapıyorum, perde dikimini de öğrenmek istiyorum.” Nereden başlamalıyım?
Bize sık gelen sorulardan biri de bu. Uzun yıllar konfeksiyonda çalışmış kişilerden de çeyiz işleri yapan kadın terzilerimizden de perde dikimini öğrenmek isteyenler var.
Makine kullanmayı bilmek ve dikiş tecrübesine sahip olmak elbette büyük bir avantaj. Özellikle çeyiz işi yapan kadın terzilerimizin titiz işçiliklerini çok iyi biliyoruz. İnce detaylara gösterdikleri özen, temiz dikişleri ve sabırları, perde dikiminde de çok kıymetli. Bu becerilerini perdeye özgü tekniklerle birleştirdiklerinde çok iyi perde dikim ustaları olacaklarına inanıyoruz.
Ancak perde dikiminin kendine özgü ölçü alma, hesaplama, kesim, pile hazırlama ve ütüleme yöntemleri vardır. İster konfeksiyondan gelin ister çeyiz işi yapıyor olun, mevcut tecrübenizin üzerine bu bilgileri adım adım eklemelisiniz.
Benim tavsiyem, şu konuları öğrenerek ilerlemenizdir:
1. Perde çeşitlerini tanımak
Önce tül, fon, güneşlik ve astarlı perdelerin arasındaki farkları öğrenmelisiniz. Her kumaş aynı şekilde hazırlanmaz ve dikilmez. Kumaşın yapısı ve yapılacak model, uygulayacağınız yöntemi belirler.
2. Kumaşı tanımak
Kumaşın yüzünü ve tersini, enini ve boyunu, düz iplik yönünü ve desen yönünü ayırt edebilmelisiniz. Kumaşın kayması, esnemesi ve çekme ihtimali de dikkate alınmalıdır.
Özellikle desenli kumaşlarda kesime başlamadan önce desenin yönünü ve perde üzerinde nasıl yerleşeceğini kontrol etmelisiniz.
3. İşleme başlamadan önce kumaşı ütülemek ve kontrol etmek
Perde kumaşına hiçbir işlem yapmadan önce ütüsünü yapmalıyız. Böylece kumaştaki hataları daha baştan görebilir, kesime ve dikime geçmeden önce kontrolümüzü yapabiliriz.
Kumaşı incelerken dokuma hatası, leke, delik veya desen bozukluğu olup olmadığına bakmalıyız. Bir sorun varsa kumaşı kesmeden önce belirlemeliyiz.
Ütü sıcaklığını kumaşa göre ayarlamalı, hassas tüllerde ve işlemeli kumaşlarda önce küçük bir bölümde deneme yapmalıyız. Kumaşı ütülerken çekiştirmemeliyiz.
4. Yerinde doğru ölçü almak
Kornişin veya rustik borusunun genişliğini, perdenin asılacağı noktadan biteceği yere kadar olan boyunu doğru ölçmelisiniz. Kullanılacak bağlantı şekli de boy ölçüsünde dikkate alınmalıdır.
Perdenin yere değmesi, yerden belirli bir mesafede kalması veya yerde dökümlü durması isteniyorsa ölçü buna göre belirlenir. Zemindeki farklılıkları görmek için boy ölçüsünü yalnızca tek noktadan almamalı; sağ, orta ve sol tarafı kontrol etmelisiniz.
Bitmiş perde ölçüsü ile kesilecek kumaş ölçüsünün farklı olduğunu da bilmelisiniz. Kesim ölçüsü, gerekli dikim payları eklenerek hazırlanır.
5. Kumaş miktarını ve dikim paylarını hesaplamak
Bitmiş ölçüye göre ne kadar kumaş kullanacağınızı hesaplayabilmelisiniz. Yan kıvırma, etek ve perdenin üst kısmı için bırakılacak payları bilmelisiniz. Kumaş birleştirilecekse birleştirme payları, raporlu kumaş kullanılacaksa desen eşleştirmek için gereken ilave kumaş da hesaba katılmalıdır.
Burada büzgülü perde ile pileli perde hesabını ayrı öğrenmek gerekir.
Büzgü payı hesabı, büzgülü ipli ekstrafor kullanılan perdelerde uygulanır. Pileli perdelerde ise pile sayısı, her pileye ayrılan kumaş, pile boşlukları ve kenar payları üzerinden hesap yapılmalıdır. Yalnızca bir oran belirlemek, pilelerin yerleşimini hazırlamak için yeterli değildir.
6. Pile çeşitlerini ve pile boşluğu hesabını öğrenmek
Yatık pile, kanun pile, Amerikan pile, S pile / dekoring ve boru pile gibi modelleri tanımalısınız. Her modelin işaretleme, katlama ve dikim şeklini öğrenmelisiniz.
Bitmiş ene ve seçilen modele göre kaç pile yapılacağını belirleyebilmelisiniz. Pile sayısına göre pile boşluklarının nasıl hesaplanacağını, ilk ve son pilenin kenarlara nasıl yerleştirileceğini bilmelisiniz.
Pileye ayrılan kumaş miktarı ile pileler arasında bırakılan boşluğu birbirine karıştırmamalısınız. Sağ ve sol fonlarda pile yönlerinin ve yerleşiminin simetrik olmasına da dikkat etmelisiniz.
7. Raporlu kumaşlarda deseni pileye yerleştirmek
Raporlu kumaşlarda yalnızca eşit aralıklarla pile yapmak yeterli değildir. Desenin pileye doğru gelmesi için rapor hesabını ve uygulamasını bilmelisiniz.
Önce kumaştaki desenin tekrar ölçüsünü belirlemeli, ardından desenin pile üzerinde nerede görünmesini istediğinizi planlamalısınız. Pile sayısını, pileye ayrılan kumaşı ve pile boşluklarını desen raporuyla birlikte değerlendirmelisiniz.
Kesim ve işaretleme bu hesaba göre yapılmalıdır. Çift fonlarda desenlerin aynı seviyede olması, kumaş birleştirmelerinde ise desenin düzgün devam etmesi gerekir.
8. Kumaş üzerinde boy ölçüsünü hazırlamak ve kesmek
Benim tavsiyem, kumaşın boy ölçüsünü tavandan asarak almak yerine geniş ve uzun bir masa üzerinde hazırlamaktır. Kumaşı masaya düzgün sermeli, çekiştirmeden kendi doğal hâlinde bırakmalısınız.
Önce etek tarafını düzgün hazırlayıp referans almalısınız. Ardından etekten yukarıya doğru, gerekli dikim paylarını da dikkate alarak belirlediğiniz boy ölçüsünü kumaşın eni boyunca belli aralıklarla işaretlemelisiniz. Bu işaretleri birleştirip kesimi işaretlerin üzerinden yapmalısınız.
Kesmeden önce ölçüyü, dikim paylarını, kumaş yönünü ve desen yerleşimini tekrar kontrol etmelisiniz. Bu kontrol, kesimden sonra telafisi zor olan hataları önler.
9. Dikime başlamadan önce makine ayarlarını yapmak
Makine kullanmayı biliyor olsanız da perde kumaşına uygun adım ayarını ve tansiyon ayarını yapabilmelisiniz.
Adım ayarı dikişin uzunluğunu, tansiyon ayarı ise ipliklerin gerginliğini belirler. Bu ayarlar doğru yapılmazsa dikişler düzgün olmaz; kumaşta büzülme, ipliklerde gevşeklik veya kopma oluşabilir. İğne ve iplik seçimi de kumaşa uygun olmalıdır.
Benim tavsiyem, asıl perdeyi dikmeden önce aynı kumaştan küçük bir parçada deneme yapmanızdır. Dikişin hem önünü hem arkasını kontrol etmeli, kumaşı çekmeden ve büzmeden düzgün diktiğinden emin olduktan sonra işe başlamalısınız.
10. Perdeye özgü temel dikişleri öğrenmek
Yan kıvırma, etek dikimi, kumaş birleştirme ve perdenin üst kısmının dikimini öğrenmelisiniz. Modele ve kumaşa uygun ekstrafor, ipli ekstrafor veya tela uygulamasını bilmelisiniz.
Elle hazırlanan pilelerde işaretleme, katlama ve pile dikimi çalışılmalıdır. İpli ekstraforla yapılan büzgülü perdelerde ise iplerle toplama ve oluşan büzgüyü eşit dağıtma öğrenilmelidir.
Kapsüllü perdelerde de üst kısmın hazırlanmasını, kapsül sayısı ve aralıklarının hesaplanmasını, kapsül yerlerinin işaretlenmesini ve kapsüllerin takılmasını öğrenmelisiniz.
Dikim sırasında kumaşı çekiştirmemeli, özellikle uzun dikişlerde kumaşın ağırlığının dikişi etkilememesi için kumaşı desteklemelisiniz.
11. Dikimden sonra perde paskarasında ütüleme yapmak
Benim için perde dikiminde vakumlu perde paskarası olmazsa olmazdır. Ölçü ve kesim için kullandığımız geniş masa ile ütüleme için kullandığımız perde paskarası farklı görevler görür.
Dikim bittikten sonra perdenin kenar dikişlerini şoklama sistemiyle ütülemeliyiz. Sıcak ütüyü kenar dikişlerine uygularken vakumu da kullanmalıyız. Vakum uygulanmadığında büzülme oluşabilir. Buharın uzaklaştırılması ve kumaşın soğutulması, kenarların düzgün durmasına yardımcı olur.
Ütü sıcaklığını kumaşa göre ayarlamalı, ütüyü gereğinden fazla bekletmemeli ve kumaşı çekiştirmemeliyiz.
12. Dikim tamamlandıktan sonra perdeyi mutlaka kontrol etmek
Perdeyi diktikten sonra mutlaka son kontrolünü yapmalıyız. Pileli perdeyi kornişe, kapsüllü perdeyi rüstiğe asarak boyunu, etek hizasını, yan dikişlerini, pilelerin duruşunu ve desenlerin yerleşimini kontrol etmeliyiz.
Kapsüllü perdelerde kapsüllerin yerleşimini ve kumaşın dalgalarının düzgünlüğünü de incelemeliyiz. Çift fonlarda iki parçanın boyu ve görünümü birbiriyle uyumlu olmalıdır.
Korniş düğmelerinin ve kapsüllerin sağlamlığını, dikişlerde sökülme veya atlama olup olmadığını kontrol etmeli, kalan iplikleri temizlemeliyiz. Perdeyi teslim etmeden önce bu kontrolleri tamamlamalıyız.
Öğrenmeye küçük kumaş parçalarında yan kıvırma ve etek çalışmalarıyla başlayabilirsiniz. Ardından düz güneşlik, ipli ekstraforlu tül ve basit pileli fon dikimine geçebilirsiniz. Temel oturduktan sonra farklı pile modellerini, raporlu kumaşları, kapsüllü ve astarlı perdeleri çalışabilirsiniz.
Konfeksiyonda edindiğiniz tecrübe de çeyiz işlerinde geliştirdiğiniz titiz işçilik de bu süreçte size büyük katkı sağlayacaktır. Biz, işini özenle yapan ve öğrenmeye istekli kadın terzilerimizin perde dikiminde de çok iyi ustalar olacağına inanıyoruz.
Hedefiniz, ölçüsü doğru, dikişleri temiz, pileleri düzenli ve kullanıldığı yerde düzgün duran bir perde hazırlamak olmalı. Her işlemin nasıl yapıldığını öğrenirken neden o şekilde yapıldığını da anlamalısınız. Elinizdeki beceriyi bu bilgilerle tamamladığınızda, titiz işçiliğiniz hazırladığınız perdeye de yansıyacaktır.
Siz de A’dan Z’ye perde dikimini öğrenmek istiyorsanız hiç vakit kaybetmeden başlayın!
Dikiş tecrübenizi perde ustalığına taşımak için "www.dreamcurtains.com.tr" (https://www.dreamcurtains.com.tr) sayfamızdaki ayrıntılı anlatımlı perde dikim videolarımızı izleyin. Ölçü almadan kesime, pile hazırlamadan dikim ve ütülemeye kadar her aşamayı adım adım öğrenin.
Titiz işçiliğiniz, doğru tekniklerle buluşsun. İlk adımı bugün atın!